Vluchtelingenkamp Westerbork.

In Duitsland bleek al vele jaren voor de oorlog dat het voor Joden niet echt veilig was om in Duitsland te blijven wonen. Vele Joden  vluchtten naar het buitenland. Wie veel geld had vluchtte naar Amerika. Anderen dachten in Nederland ook wel veilig te zijn. In eerste instantie was dat ook zo en vele Joodse gezinnen kwamen terecht in vluchtelingenkampen.
Vlakbij Westerbork was zo'n opvangkamp voor Duitse Joden. Er waren daar maar liefst 50 barakken gebouwd die plaats konden bieden aan 1800 vluchtelingen.
Toen de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland binnenvielen waren er reeds 700 Joden in het kamp. Het kamp werd niet langer vluchtelingenkamp maar Durchgangslager(transportkamp) en de 700 Joden zaten naar later bleek als ratten in de val. De Joden die reeds in het kamp zaten mochte in het kamp blijven wonen. Langzamerhand werden ook hier de regels steeds strenger en in juli 1942 werd het vluchtelingenkamp Westerbork officieel een concentratiekamp vanwaaruit bijna alle Joden later werden getransporteerd.
Er werd hen verteld dat ze naar Duitsland werden gebracht om daar zogenaamd te gaan werken voor de Duitse oorlogsindustrie, maar in werkelijkheid bleek dat zij als slachtvee werden afgevoerd naar de concentratie- en vernietigingskampen in Dachau en Auschwitz.
Kamp Westerbork was het grootste en belangrijkste concentratiekamp in Nederland van waaruit alle opgepakte Joden en zigeuners werden afgevoerd naar Duitsland.

Concentratiekampen in Nederland
Informatiekaart behorende bij keuzemap Geschiedenis Tweede Wereldoorlog, groep 7/8.
Terug naar de digitheek
C.B.S. De Tarissing Oudehaske
Je zult het misschien niet kunnen geloven maar ook in Nederland werden tijdens de Tweede Wereldoorlog enkele concentratiekampen gebouwd.
Er waren concentratiekampen in: Vught, Westerbork, Amersfoort en Ommen.

Hoewel zich hier niet de gruwelen hebben voorgedaan zoals we die kennen uit Dachau en Auschwitz, voorspelde het niet veel goeds als je hier terecht kwam. De kampen in Nederland hadden geen gaskamers, maar wel verbrandingsovens. Het waren vooral doorgangskampen. Hier werden homoseksuelen, zigeuners en antinazi's maar vooral Joden  die tijdens razzia's in grote steden waren opgepakt verzameld, om later per trein afgevoerd te worden naar kampen in Duitsland en Polen.
Wie in deze kampen terecht kwam werd gedwongen te werken. Wie te oud was of niet kon werken of ziek werd, kreeg geen eten en stierf door uithongering. Anderen stierven door de zeer slechte omstandigheden waarin ze moesten leven en werken, de slechte hygiene en door de straffen en martelingen die ze kregen.

Al deze kampen waren onderdeel van het nazi-regime van Hitler. De soldaten in deze kampen waren lid van de SS. De SS--soldaten stonden bekend om hun vreselijke martelmethoden en keiharde optreden. Dat al deze kampen een onderdeel vormden van een zorgvuldig opgesteld vernietigingsplan van de Joden blijkt uit het feit dat het kamp in Dachau reeds in 1933 werd
gebouwd.

Concentratiekamp Vught.

Het concentratiekamp Vught heette officieel Konzantrationslager-KL Herzogenbosch.
(concentratiekamp 's Hertogenbosch)
De eerste slachtoffers werden hier op 13 januari 1943 ontvangen. Zij werden hier gebracht vanuit het concentratiekamp Amersfoort waar ze verschrikkelijk mishandeld waren.
Wat hen hier te wachten stond was echter een even grote nachtmerrie als in Amersfoort.

Het concentratiekamp was verdeeld in twee delen.
Het eerste deel was het JDL: Juden Durchgangs Lager. (Joden Dooorgangs Kamp). Hier werden de Joden gevangen gehouden voordat ze werden gedeporteerd naar Westerbork en vervolgens naar kampen in Auschwitz/Birkenau of Sobibor, beide in Polen.
Het tweede deel was bestemd voor Schutzhaftlager(veiligheidskamp). Hier werden Nederlandse en Belgische politieke gevangenen opgesloten. Ze kregen erg slecht te eten en werden veelvuldig gemarteld door de gevangenisbewaarders. Sommige gevangenisbewaarders hadden er plezier in de gevangenen te slaan met stokken die omwikkeld waren met prikkeldraad.
Een Canadese soldaat kijkt naar de omheining van het kamp vlak na de bevrijding in 1945. De omheining werd gevormd door twee rijen hoog opgetrokken prikkeldraad met daartussen een diepe sloot.
Barakken in kamp
Westerbork
Strafkamp Ommen.

Het kamp in Ommen werd in 1941 door de Duitsers gebouwd. Het kamp werd genoemd: Arbeitslager Erika. De soldaten die in dit kamp werkten waren voornamelijk Nederlandse collaborateurs, die que 'prestaties' niet onder deden voor hun Duitse collega's. De eerste gevangenen arriveerden op 19 juni 1942 op het station van Ommen. De gevangenen moesten  eerst 3 km marcheren naar het kamp. Daar werden ze ontvangen door Nederlandse SS-ers die onmiddellijk tegen de nieuwe gevangenen begonnen te schreeuwen en hen begonnen te slaan.
De gevangenen leefden met 60 man in kleine barakken. Ze sliepen  in hangmatten die drie hoog werden opgestapeld. De kleding en het eten waren van slechte kwaliteit.
Overdag werden de gevangenen 'bezig' gehouden door hen de hele dag in hoog tempo te laten werken. Ondertussen waren de SS-ers voortdurend bezig hen te kleineren, te schoppen en te slaan en elke soldaat had daar zijn eigen voorkeuren voor het gebruik van bepaalde martelmethodes.
Concentratiekamp Amersfoort

Over het kamp Amersfoort is niet zoveel meer bekend. Wat we wel weten is dat duizenden Nederlandse en Belgische politieke gevangen hier werden opgesloten en honderden hier werden geëxecuteerd. Kamp Amersfoort was een echt strafkamp. Duitsers noemden dit een een PD.(polizeiliches Durchgangslager)  
Daarnaast werden er vooral in het begin ook Joden tijdelijk gevangen gezet, maar later werden zij naar het kamp Vught gebracht.
Het kamp lag vlakbij de hoofdweg van Amersfoort naar Utrecht, ten oosten van Amsterdam, in de bossen van de Veluwe. Velen hebben geprobeerd te ontsnappen aan de gruwelen van de SS-ers. Een enkele keer lukte dat ook maar in de meeste gevallen werden zij voortijdig door de Duitse soldaten doodgeschoten.
Toen het kamp werd bevrijd waren er nog 415 gevangenen, maar geen een van hen was Jood
Een foto van een van de barakken van het kamp Amersfoort.
                                         Tot slot.

Tussen juli 1942 en november 1944 vertrokken er vanuit Westerbork 65 treinstellen met daarin 58380 slachtoffers naar  Auschwitz. De meesten van hen keerden nooit terug en stierven in de gaskamers van de concentratiekampen. 854 Joden uit Westerbork overleefden de hel van Auschwitz/Birkenau.
De laatste trein verliet Westerbork op 3 september 1944.

Precies 34313 Joden verlieten het kamp Westerbork naar het vernietigingskamp Sobibor. De Joden die aankwamen op station Sobibor realiseerden zich niet dat dit station ook de eindbestemming was van hun leven. Geen enkele trein verliet Sobibor voor een andere bestemming dan alleen de lege treinstellen die terugreden naar Westerbork.

4894 Joden verlieten Westerbork naar het station in Theresienstadt in Tsjechië.
4413 Joden werden afgevoerd naar het kamp Bergen Belsen. Anne Frank was een van hen!

In Westerbork is een monument opgericht dat herinnert aan alle Joden en zigeuners die langs dit spoor werden afgevoerd. De beide rails zijn omgebogen en wijzen naar boven alszijnde twee armen die vertwijfeld en wanhopig hun handen in de lucht steken. Hoe heeft dit allemaal kunnen gebeuren zonder dat er iemand ingreep ?
Terug naar de digitheek
Beantwoord nu de vragen van de opdracht uit de keuzemap.